تاريخچۀ جايزۀ ادبي جلال آل احمد جايزۀ ادبي جلال آل احمد بر اساس مصوبۀ شورای عالی انقلاب فرهنگی در سال 1385 بنیان نهاده شد و مراسم آن هرسال دوم آذر ماه همزمان باسالروز ولادت این نویسنده توانا و صاحب سبک برگزار  خواهد شد هدف از اهدای این جایزه ارتقاء زبان  و ادبیات ملی  دینی از رهگذر بزرگداشت پدیدآورندگان آثار برجسته بدیع و پیشروست و ضولبط آن در راستای تولید فکر ادبی هنری اسلام گرا و تقویت روحیه اتنقادی علمی نسبت به ترجمه های موجود ادبی و هنری است در این جایزه کتابهایی بررسی و داوری می شوند که برای نخستین بار در سال پیشین به طبع رسیده اند موضوعات مورد ارزیابی هیأت داوران عبارتند از داستان بلند داستان کوتاه  نقد ادبی مستند نگاری و تاریخ نگاری ارزش جوایز نفرات اول هرکدام از رشته های این طرح نشان ادبی جلال آل احمد به علاوة 110 سکة بهار آزادی است.  نخستین دورۀ جایزۀ ادبی جلال آل احمد، دوم آذر ماه 1387 در تالار وحدت تهران با حضور وزیرمحترم فرهنگ و ارشاداسلامی، معاونت محترم فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، رئیس کمسیون فرهنگی مجلس و جمعی از اهالی فرهنگ و قلم در تالار وحدت برگزار شد.در این دوره ازمچموع آثار منتشر شده در سالهای 1385و 1386 ، بالغ بر3517 عنوان مورد ارزیابی قرار گرفت. از این میان 3441 عنوان که امتیاز لارم برای راه یابی به مرحلۀ دوم کسب ننمود، در مرحلة اول حذف و مابقی یعنی 76 عنوان به مرحلة دوم راه یافت که از میان آثار یاد شده، پس از ارزیابی دقیق و علمی هر اثر توسط دو نفر از داوران، در مجموع 5 عنوان کتاب که توسط داورسوم نیز مورد ارزیابی مجدد قرار گرفت، شایستۀ تقدیر شناخته شد. که این اثار عبارتند از: حوزۀ داستان، در این حوزه دو اثر به طور مشترک شایستۀ تقدیر شناخته شد. مجموعه داستان کوتاه اژدهاکشان اثر یوسف علیخانی از نشر نگاه و داستان بلند قاعده بازی اثر فیروز زنوزی جلالی از نشر علم. حوزۀ نقد ادبی، در این حوزه دو اثر به طور مشترک شایستۀ تقدیر شناخته شد. آیین آیینه اثر حسینعلی قبادی با همکاری محمد بیرانوندی از انتشارات دانشگاه تربیت مدرس و از اسطوره تاحماسه کاری از سجادآیدنلو از انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد. در حوزة تاریخ نگاری و مستند نگاری نیز کتاب سازمان مجاهدین خلق، پیدایی تا فرجام ، به کوشش جمعی از پژوهشگران موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی شایسته تقدیر شناخته شد. به شایستگان تقدیر نخستین دوره لوح تقدیر، تندیس، نشان ادبی جایزه و 25 سکه بهار آزادی اهداء شد.